Terug naar nieuwsoverzicht

Dit jaar is het 140 jaar geleden dat het Kruiswerk in Nederland in Hilversum begon. Al in 1875 ontstonden particuliere initiatieven die zorg thuis mogelijk maakten. In de afgelopen 140 jaar heeft de Zorg Thuis zich enorm ontwikkeld en is de wijkverpleging niet meer weg te denken uit onze Nederlandse zorg en samenleving. Reden voor branchevereniging ActiZ om samen met Amaris Zorggroep, HilverZorg, Inovum en Vivium Zorggroep speciale aandacht te besteden aan dit bijzondere jubileum.

Met de opening van de Expositie ‘Trots op 140 jaar Zorg Thuis’ door wethouder Eric van der Want van de Gemeente Hilversum op 4 november a.s. wordt de officiële aftrap gegeven van een reeks van activiteiten rondom 140 jaar zorg thuis. De expositie brengt de historie van 140 jaar thuiszorg in beeld. Met interactieve onderdelen, filmpjes en oude thuiszorgattributen wordt de bezoeker meegenomen in de ontwikkeling van de zorg aan huis vanaf de 19e eeuw tot nu. De expositie gaat specifiek over de zorg thuis en de wijkverpleging met als absoluut topobject de pop van wijkverpleegster Antje Stieltjes. Dit pareltje uit 1898 is nog nooit eerder te zien is geweest. Geïnteresseerden kunnen deze expositie nog bezoeken tot en met 4 december.

Van Kruiswerk naar Zorg Thuis

Kijken we naar de oorsprong van de Zorg Thuis, dan zien we dat de eerste kruisverenigingen in 1875 begonnen als particuliere initiatieven. Deze kruisverenigingen werden opgericht vanuit de noodzaak om tijdens de cholera–epidemie in de 19e eeuw zorg te bieden en verspreiding tegen te gaan. Na de Tweede Wereldoorlog namen de kruisverenigingen een enorme vlucht. Dat maakte het noodzakelijk dat niet alleen de zorg en de wijkverpleegkundigen professionaliseerden, maar ook de organisatiestructuur professionaliseerde. Daarnaast had de groei invloed op de financiering van de wijkzorg. Trends en ontwikkelingen die ook nu aan de orde zijn.

Gemeenten hadden al vroeg een rol bij de wijkverpleging. Vaak was een notabele afgevaardigd in het lokale bestuur. En bijna altijd kregen de lokale afdelingen subsidie van de gemeenten, omdat zij van het lidmaatschapsgeld niet alle preventieve taken konden verrichten. Gemeenten voelden zich ook toen al betrokken bij de inhoud.

Wijkverpleegkundige: spil in de zorg

Vanaf het eerste begin was de wijkverpleegkundige de spil in de zorg. Na 1945 groeit het takenpakket van de wijkverpleegkundige naar verpleegzorg, voorlichting en preventie. Aan het begin van de 21e eeuw zien we dat preventie en sociale ondersteuning opnieuw belangrijker worden. De herwaardering voor de wijkverpleegkundige, die sinds 2010 steeds duidelijker wordt is daarbij van groot belang. De wijkverpleegkundige als spil in de zorg: dat was zij in de jaren ’50 in de vorige eeuw al, en dat is zij nu nog steeds.

Jublieumactiviteiten 140 jaar Zorg Thuis

De expositie in Hilversum is onderdeel van een campagne om 140 jaar Zorg Thuis onder de aandacht te brengen. Zo is er een speciale jubileumkalender ontwikkeld voor cliënten en ontvangen alle gemeenten in Nederland deze week het boek ‘Van Kruiswerk tot Thuiszorg’ over de geschiedenis van de Zorg Thuis. Een cadeau dat mogelijk is gemaakt door subsidie van de Stichting Else.

Deel deze pagina: Linkedin E-mail